İSG Kurulu Nasıl Kurulur? Üyeler, Toplantı Sıklığı ve Tutanak Rehberi (2026)

İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulu kurma yükümlülüğü 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu Madde 22 ile gelir ve ayrıntıları İş Sağlığı ve Güvenliği Kurulları Hakkında Yönetmelik ile düzenlenir. Kurma şartı iki koşulun aynı anda sağlanmasıdır: işyerinde sürekli olarak en az 50 çalışan bulunması ve işin 6 aydan fazla sürmesi. Çalışan sayısı tehlike sınıfından bağımsızdır; az tehlikeli bir ofis de 50 çalışana ulaştığında kurul kurmak zorundadır. Aynı çalışma alanında birden fazla işveren bulunduğunda (örneğin bir AVM veya organize sanayi sahası) koordinasyon yükümlülüğü de doğar. İlk adım, çalışan sayınızı ve faaliyet sürenizi netleştirip kurul gerekip gerekmediğini belgelemektir; bu eşiği yükümlülük haritanızla birlikte takip etmek için ISGJet gibi bir İSG yazılımının kurul modülü işi kolaylaştırır.

Yönetmelik kurulun bileşimini net sayar. Başkan işveren veya işveren vekilidir. Asil üyeler arasında görevlendirilen iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi, insan kaynakları/personel-sosyal işler sorumlusu (yoksa işveren vekilinin görevlendireceği kişi), bulunması halinde sivil savunma uzmanı, formen/ustabaşı veya usta (üretim/işin yürütümünden sorumlu kişi) ve çalışan temsilcisi yer alır. Birden fazla çalışan temsilcisi varsa baş temsilci kurulda görev alır. Kurulun sekretaryasını iş güvenliği uzmanı veya işyeri hekimi yürütür. Bu bileşimin amacı kararın hem teknik (uzman/hekim), hem yönetsel (işveren/İK), hem de sahadan (formen/çalışan temsilcisi) bilgiyle alınmasıdır. İş güvenliği uzmanının kuruldaki rolünü ve hangi belgeleri hazırladığını daha ayrıntılı görmek için iş güvenliği uzmanı görevleri ve İSG dosyası yazısı iyi bir başlangıçtır.

Kurul, Yönetmelik Madde 9 uyarınca ayda en az bir kez toplanır. Bu süre, işyerinin tehlike sınıfı dikkate alınarak değiştirilebilir: tehlikeli işyerlerinde en geç iki ayda bir, az tehlikeli işyerlerinde en geç üç ayda bir toplantı yapılabilir. Çok tehlikeli işyerleri için aylık ritim korunur. Ayrıca ölümlü, uzuv kayıplı veya ağır iş kazası ya da özel bir tedbir gerektiren önemli bir olay olduğunda, üyelerden birinin gerekçeli istemi üzerine başkan kurulu olağanüstü toplantıya çağırabilir. Toplantı gündemi, yeri, günü ve saati toplantıdan en az 48 saat önce üyelere bildirilir. Bu periyotları takvime bağlamak ve kaçırmamak, denetimde 'kurul kâğıt üzerinde var ama düzenli toplanmamış' tespitinin önüne geçer.

Sağlıklı bir kurul toplantısının gündemi rutin maddelerden ibaret değildir. Tipik olarak şunlar görüşülür: bir önceki toplantı kararlarının takibi (kapandı mı, gecikti mi), dönem içinde meydana gelen iş kazaları ve ramak kala olayların değerlendirilmesi, risk değerlendirmesinde belirlenen önlemlerin durumu, eğitim ve KKD planının ilerleyişi, periyodik kontrol ve sağlık gözetimi sonuçları, saha denetim ve tatbikat bulguları. Ramak kala bildirimlerinin kurula taşınması özellikle değerlidir; çünkü büyük kazalar genellikle raporlanmamış küçük olayların habercisidir. Bu mantığı derinlemesine ele alan near-miss (ramak kala) yönetimi yazısı, kurul gündemine hangi verilerin taşınması gerektiğini netleştirir. Her gündem maddesi 'kim, ne zamana kadar' kararına bağlanmadığında toplantı yalnızca bir muhabbete dönüşür.

Kurul toplantılarının tutanağa bağlanması zorunludur. Tutanakta toplantı tarihi, katılan ve katılamayan üyeler, görüşülen gündem maddeleri, alınan kararlar, her karar için sorumlu kişi ve termin tarihi bulunmalı; tutanak katılan üyelerce imzalanmalıdır. Bir nüsha işyerinde saklanır, gerektiğinde ilan edilir. Müfettiş denetiminde en sık istenen belgelerden biri kurul tutanaklarıdır; çünkü tutanaklar hem kurulun düzenli toplandığını hem de kararların izlendiğini tek başına kanıtlar. Kâğıt karar defterinin zayıf noktası, geçmiş kararların kapanıp kapanmadığını otomatik göstermemesi ve imza/tarih bütünlüğünü garanti edememesidir. Dijital bir sistemde her karar bir görev olarak açılır, sorumluya atanır, termini hatırlatılır ve kapanış kim tarafından ne zaman yapıldı bilgisiyle kaydedilir (audit trail). Bu akışı somut görmek için ücretsiz demo üzerinden kurul-tutanak modülünü inceleyebilirsiniz.

Kurulun aldığı kararlar tavsiye niteliğinde değildir; Yönetmelik gereği işveren ve çalışanlar bu kararlara uymakla yükümlüdür. Bu, kurulu güçlü bir araç yapar: kurulda 'şu makineye koruyucu takılacak, sorumlusu X, termini Y' diye yazılan bir karar artık takip edilebilir bir taahhüttür. Tersi de geçerlidir; kurulda belirlenip uygulanmayan bir önlem, bir iş kazası sonrasında işverenin kusur değerlendirmesinde aleyhine kanıt oluşturabilir, çünkü tehlikenin bilindiği ve önlemin kararlaştırıldığı yazılı olarak ortadadır. Bu nedenle kurul kararlarının gerçekten kapatılması, sadece yazılması kadar önemlidir. Kararların kapanış oranını, geciken aksiyonları ve sorumlu bazlı yükü görünür kılmak yönetimsel disiplin sağlar; KontrolJet ekosistemindeki diğer İSG modülleriyle birlikte bu izlenebilirliği KontrolJet üzerinden değerlendirebilirsiniz. Sorularınız için tek iletişim hattı 0850 307 87 48.

Çalışan sayısı 50'nin altında olan işyerlerinde kurul kurma zorunluluğu olmasa da, İSG yükümlülükleri (risk değerlendirmesi, eğitim, sağlık gözetimi, çalışan temsilcisi seçimi) devam eder; küçük işyerleri bu işleri kurul olmadan, doğrudan İSG profesyoneliyle yürütür. Birden fazla işverenin bulunduğu ve toplamda 50'den fazla çalışanın olduğu çalışma alanlarında (sanayi siteleri, AVM'ler, büyük şantiyeler) koordinasyon ihtiyacı doğar ve asıl işveren-alt işveren ilişkisinde kurul oluşturma ve kararların koordinasyonu özel kurallara tabidir. Önemli olan, işyerinizin durumunu (çalışan sayısı, tehlike sınıfı, alt işveren yapısı) doğru tespit edip kurul gerekiyorsa zamanında kurmak, gerekmiyorsa diğer yükümlülükleri eksiksiz yürütmektir. Her iki durumda da kayıtların düzenli ve denetime hazır tutulması işin özüdür.